حمید مصدق

در شبان غم تنهایی خویش

عابد چشم سخنگوی توام

من در این تاریکی

من در این تیره شب جانفرسا

زائر ظلمت گیسوی توام.

گیسوان تو پریشانتر از اندیشه من

گیسوان تو شب بی پایان

جنگل عطرآلود

من هنوز از اثر عطر نفس های تو سرشار سرور ،

گیسوان تو در اندیشه من

گرم رقصی موزون .

کاشکی پنجه من

در شب گیسوی پرپیچ تو راهی می جست.

چشم من ، چشمه زاینده اشک ،

گونه ام بستر رود .

کاشکی همچو حبابی بر آب ،

در نگاه تو رها می شدم از بود و نبود .

...فاصله ها را با خیال روی تو پر می کنم

گاهی حتی یک ثانیه هم آنقدر طولانی می شود که گاهی می توانی با یک عمر آن را مقایسه کنی.  وقتی که حرف به دقیقه و ساعت و روز و هفته که می رسه دیگه حتی نمی شه تصورش هم کرد. 

ولی گاهی مجبوری کاری نمی تونی بکنی جز صبر کنی تا بگذره، شاید بعدن بفهمی که همین صبر هم قشنگی های خودشو داره. 

...

عشق بازی می کنم با نام تو هر روز و هرشب
صفحه ی دل پر می کنم با نام تو هر روز و هر شب
غبار دل می زدایم با شبنم وجودت
دل آتش می زنم با نام تو هر روز و هر شب

خوشگلید اما خالی هستید. برایتان نمی شود مُرد. گفت و گو ندارد که گل مرا هم فلان رهگذر گلی می بیند مثل شما. اما او به تنهایی از همه شما سر است چون فقط اوست که آبش داده ام، چون فقط اوست که زیر حباب اش گذاشته ام، چون فقط اوست که با تجیر برایش حفاظ درست کرده ام، چون فقط اوست که حشراتش را کشته ام، چون فقط اوست که پای گِله گزاری ها یا خودنمایی ها و حتا پی بُغ کردن و هیچی نگفتن هاش نشسته ام، چون که او گل من است.


شازده کوچولو
آنتوان دو سنت اگزوپری
ترجمه احمد شاملو
صفحه 79

بیا تا قدری احساست را در آغوش بگیرم

روحت را نوازش کنم

و برای زنانگی چشمانت آواز عشق سر کنم

تو را با خود ببرم به بی نهایت عشق

به بی نهایت دوست داشتن

دستانت را بگیرم در دشتی مملو از خاطره

دامانت را پر کنم از عطر گل های سپید

تا با خاطره ی بودنت چشم در چشم

رقص جاودانگی را برای همیشه معنا کنیم...

باد می شوم 
در می نوردم دریاها را
تا زورق کوچک دلت را 
در آغوش بگیرم 
و با خیال روی تو
هفت دریا را در هفت آسمان 
یکی پس از دیگری 
در سودای عشقت در نوردم
چه زیباست در جستجوی تو بودن
در حالی که زورق کوچک دلت را در آغوش دارم
من هر روز با آغوشی از تو
زندگی را آعاز می کنم
..... هر روز.....

تو ای عظمت سبز، ای نگاهت غربت زنانگی

دوست می دارم واژه ای است ناتوان در برابر تو

ای چشمانت طلیعه بخش زندگی

من چه گویم تو را

چه نامم تو را

که مرا در دریای نگاهت غرق خواستن می کنی

بی آنکه بدانی  این دل سال هاست

مشق عاشقی می کند  

در مکتب عشق تو

تا عاشق ترین نگاه ها را نثار روی زیبای تو کند

ای چشمه ی پاکی ها

ای زلال جاری 

چه فریاد زنم تو را

که تو آنجایی  و من هر روز هلاک از تشنگی دیدنت

ای آسمانی

باران شو

ببار

بر کویر دلم

سیرابم کن، سیرابم کن 

سرشارم ساز

تا واژه ای بسازم فراتر از دوست داشتن

تا شاید برای لحظه ای 

شایسته ی ثنای تو باشد 

گاهی تنها می توانم یک نگاه با تمام وجودم برایت داشته باشم اگرچه می دانم حتی آن نگاه هم نمی تواند تمام آن احساسی باشد که من به تو دارم ولی می دانم تو خود بهتر از خود من می خوانی قبل اینکه من تو را نگاه کنم، قبل اینکه من احساس کنم تو احساس می کنی و شاید به همین دلیل باشد که من در تلاشم تا به تو برسم چون همیشه یک گام جلوتری. و من این احساس و روح بزرگ تورا ستایش می کنم هرچند که می دانم کلامی نیست تا بتوانم آنگونه که تو را می بینم  و در دلم احساس می کنم ستایش کنم و تو خود خوانی هر آنچه که نیامده در کامم من ای دوست

با همه ی وجودم در برابر این وسعت سبز زانو می زنم و دستانت را می بوسم و بر دلت که وسعت زنانگی و عاشقی و محبت است سجده ی شکر خدای را به خاطر این همه لطف بجا می آورم.

بر دلم شر می کشد نام تو
زخمه می زند بر تار نگاهم نگاه تو
چه کنم من با این دل
که مست می شود با جام شراب تو

بودن یا نبودن مساله این است...

همیشه اون چیزی رو که با تمام وجود می شه احساس کرد رو نمی تونی بگی، گاهی باید توی دل خودت همه چی رو نگه داری و گاه هم یک جا خط خطی کنی، تا خودش بیاد بخونه و بفهمه که چقدر اون لحظه مملو بودی از خواستن و دوست داشتن. چقدر می خواستی ثانیه ها به ساعت و یا حتی روز تبدیل می شدند...

می دونم که با سکوتم می شه گاهی این حرف ها رو زد و تو چشماش نگاه کرد اما 

فاصله دردی است که فعلن کاری نمی تونی در برابرش بکنی...

چشمانم را می بندم و  به تصور نگاه تو

همه ی آنچه را که باید بگویم برایت 

بر روی دیوار دلت تصویر می کنم

...

چگونه می شود شکوه یک احساس  را با کلمات تصویر کرد؟ شاید هرگز نتوان چنین کرد چون احساس یک تجربه ی منحصر بفرد است اما بوده اند کسانی که احساس را آن گونه که درک می کردند به تصویر کشیده اند ولی بیان احساس نیاز به ابزار نیز دارد، گاهی واژه ها در این بین کم و نا مانوسند و یا بیان کننده ی آن چه که باید باشند نیستند 

برای مثال در واژگان فارسی برای عمل برداشتن شی تعداد واژگان محدود به ۶تا ۱۰ کلمه یا فعل در بهترین حالت می شود ولی در زبان انگلیسی این تعداد به بیشتر از ۲۰ می رسد بی شک بیان دقیق تر عمل برداشتن در انگلیسی مهیاتر است. اما در مقابل عشق و دوست داشتن واژه گان انگلیسی محدودتر از فارسی می باشد. حال این که تعدد کلمات یا واژگان بیان را راحتتر می سازد ؟ 

شاید نتوان به راحتی پاسخی برای این سوال پیدا کرد، شاید محدود بودن کلمات تاثیر مستقیم داشته باشد به فرهنگ مصرف کنندگان این واژگان. شاید یک فرد آمریکایی در تمام عمرش احساس نکند و با نخواهد با بیان کلمه ای عشق و عواطفش را بیان کند. و این فرهنگ شاید بیشتر به تصویر به عمل متکی باشد و برعکس این قضیه شاید در فارسی واژه نقش پررنگ تری ایفا کند.

به هر صورت اگرچه احساس تجربه ای منحصر بفرد می باشد ولی به شدت به فرهنگ و تعداد واژگان نیز برای بیان رابطه ی مستقیمی دارد. در واقع ظرافت بیان احساس با وجود واژگان دقیق تر راحت تر شده و تصور و درک آن را برای شنونده نیز خوشایندتر خواهد کرد.

سوالی که مطرح می شود این است که آیا ما برای بیان وتصور احساس تنها به واژگان احساس داریم یا نقاشی و شاید هم ابزار و امکانات جدید نیز قابل استفاده در این بیان هستند؟!

شاید نقاشی را بتوان قسمتی از بیان احساسی هنرمند بیان کرد ولی بی شک برداشت از آن نقاشی توسط بیننده با مضمون مورد نظر نقاش فاصله ها دارد... ولی اگر کلام نیز به ان اضافه شود شاید بتوان ان را دقیق تر کند ولی خلوص اثر در دو حالت کن اثر می شود چه در نقاشی و چه در کلام.

اما به موسیقی شاید بتوان راحت تر احساس را بیان کند، گستره ی وسیعی از سازها و ترکیب بی نهایت نت ها در کنار خلاقیت انسانها این امکان را می دهد تا با موسیقی بیان راحتتری از احساس داشته باشیم. و اگر در این بین کلام نیز افزوده شود آن را گاه زیباتر می کند ولی هنوز خلوص تلاش نادیده انگاشته می شود.

شاید تلاش ما برای به تصویر کشیدن احساس به سر انجام نرسد و شاید روزی برسد که بشود احساس را انتقال داد ...

احساس دوست داشتن 

احساس خوشبختی و احساس بودن

در ثنای روی تو مستم، هر روز و هرشب

در نگاه روی تو باده پرستم  هرشب

شوق نگاهت آتشی در من بر افروخت

من تو شدم، دل دیوان شد، بر اشفت

عقربه های ساعت قلبم  روی چشمان تو کوک می شود

و تو ساعت هاست که در خوابی و

من در شعر رها، رها

من سرگشته در این مزرعه ی شعر

 نگاه تو را از سر خوشه های کلمات می چینم

تسبیحی می بافم از دانه های نگاهت

 بر گردن  

تا دل در امان نگاه تو

دور از چشم حسود دیگران

آسوده،

 به التماس حضور تو

دست بیآزاید به شعر رها

 جستجو کند تو را 

لای بوته های نم گرفته از احساس رها

زیر برگ درخت 

شاید هم در دل آن «کوچه ای که

عطر گیسوی تو در دامن رقصنده ی باد

فزاینده هیاهو می کرد...»

و یا به هنگام شکوفایی صبح

و یا به هنگام اذان

سر گلدسته های شعر سهراب

...

دل من تو راجستجو می کرد

...

 گاهی نگاه های آدمیان وسوسه ی دل است در دنیایی که گویی همه چی خاطره است، خاطره ی بودن یا نبودن. کشش نگاه ها معنی درون و وجود است،  و گاه کنشی است بر بی واکنشی. باید سال ها نگریست روزها چشمت را ببندی و شب ها تا ابد بیدار بمانی تا بفهمی که در شب همه چی واضح تر است. اما از بس که چشمان مان را به روشنایی روز عادت داده ایم 

 دیگر همه چیز را در شب تاریک می بینیم. شاید تاریکی دیده ره آورد تاریکی دل است؟؟ 

به کدام سوی این گونه نگاه می کنی

در پشت زلال چشمانت 

چه رازی نهان است 

که افق را افسون می کند

در بند می کشد...

و شب را به اسارت دل رنج کشیده ات می برد...

و شب در تاریکی دل ها

در سو سوی لرزان نور دلت

سر بر آغوش گرم تو 

در سکوت نجواهای شبانه ات

آرام به خواب ابدی می رود....

و زمان در برابر عقربه ی نگاه تو

سست تر از آن است که 

روز را فرا خواند...

و

تو سکوت را فریاد می زنی

....

در تاریکی افق های در هم کشیده ...

 در هجوم بی امان موج های سهمگین خاطره

می روم، 

گم  می شوم

در تاریخ

در هزار توی فردا 

در امروز

در نگاه دور تو

قدم زنان

هفت قدم دورتر از نگاه تو

پا جای پای خسته ی نگاهت

می گذارم...

در ساحل بی کران تو 

 عمق شفاف حضور لاجوردیت
 مرا به حجم سکوتی فرا می خواند

 که سنفونی دلنشین اش
ترنمی است از نت ها
ره آورد امواج برای صدف ها

 و  چه خوب، صدف ها 

دیلماج گونه اوازت را برای رهگذران تکرار می کنند

و تو ...

همچنان صدایی

موجی

که نسیم  در گهواره ی تو

بی قرار ساحلت

پا جای پاهای خسته ات که نشسته اند

می گذارد و من هفت قدم دورتر از نگاهت

احساس می کنم...